Fundacja rodzinna to jedna z najciekawszych i najbardziej przełomowych instytucji w polskim prawie ostatnich lat. Choć w Polsce funkcjonuje dopiero od niedawna, w wielu krajach Europy jest rozwiązaniem dobrze znanym i sprawdzonym. W Liechtensteinie prywatne fundacje działają od ponad wieku, w Austrii i na Malcie – od wielu dziesięcioleci. Tamtejsi przedsiębiorcy zdążyli już zrozumieć, że fundacja rodzinna to przede wszystkim narzędzie sukcesji majątku, a nie wyłącznie konstrukcja podatkowa.
W Polsce sytuacja wygląda inaczej. Fundacja rodzinna weszła do obrotu prawnego z ogromnym zainteresowaniem, ale również z licznymi nieporozumieniami. Wielu przedsiębiorców kojarzy ją głównie z preferencjami podatkowymi, nie zdając sobie sprawy, że najważniejszym elementem fundacji jest statut – dokument, który decyduje o tym, co stanie się z majątkiem po śmierci fundatora.
Spis treści:
- Fundacja rodzinna to nie „produkt podatkowy”
- Statut fundacji rodzinnej nie może być szablonem
- Co powinno znaleźć się w dobrze przygotowanym statucie fundacji rodzinnej?
- Kancelaria Prawa Spółek – tworzymy i poprawiamy statuty fundacji rodzinnych
- Chcesz mieć pewność, że Twoja fundacja rodzinna działa zgodnie z Twoją wolą?
Fundacja rodzinna to nie „produkt podatkowy”
Od pierwszego dnia obowiązywania ustawy pojawiło się wielu doradców, którzy przedstawiali fundację rodzinną jako sposób na obniżenie obciążeń podatkowych. I faktycznie – fundacja rodzinna korzysta z szeregu preferencji, które mogą być atrakcyjne dla przedsiębiorców. Problem polega na tym, że część doradców skupiła się wyłącznie na podatkach, pomijając kluczowy aspekt: sukcesję majątku i zasady zarządzania fundacją po śmierci fundatora.
Do naszej kancelarii regularnie zgłaszają się osoby, które już posiadają fundację rodzinną, ale… nie wiedzą, co dokładnie zawiera ich statut.
Kiedy przedstawiamy im zasady sukcesji, które zostały tam wpisane, często reagują zdziwieniem, a nawet oburzeniem. W wielu przypadkach statut przewiduje rozwiązania, których fundator nigdy nie chciał, albo nie miał świadomości, że zostały tam wpisane.
Największe ryzyko pojawia się wtedy, gdy fundator umrze, a statut nie zostanie wcześniej poprawiony. Majątek budowany przez całe życie może zostać rozdysponowany niezgodnie z jego wolą, wyłącznie dlatego, że dokument został przygotowany w pośpiechu lub metodą kopiuj‑wklej.
Statut fundacji rodzinnej nie może być szablonem
Fundacja rodzinna jest konstrukcją, która musi być zaprojektowana indywidualnie.
Nie istnieje coś takiego jak „uniwersalny statut”, który pasuje do każdego przedsiębiorcy.
Jeżeli rozmowy z doradcą trwały:
- godzinę,
- dwie,
- trzy,
to nie ma możliwości, aby statut został przygotowany rzetelnie.
Ustalenie zasad sukcesji, określenie beneficjentów, warunków wypłat, zasad działania zarządu, reguł obowiązujących za życia fundatora i po jego śmierci, mechanizmów ochrony małoletnich beneficjentów – to tematy, których nie da się omówić w trakcie jednego czy dwóch spotkań.
W praktyce rozmowy o majątku i sukcesji potrafią trwać dziesiątki godzin, bo dotyczą kwestii, które będą obowiązywać po śmierci fundatora. To nie jest miejsce na pośpiech.
Co powinno znaleźć się w dobrze przygotowanym statucie fundacji rodzinnej?
Statut fundacji rodzinnej powinien precyzyjnie regulować m.in.:
- kto jest beneficjentem,
- kto jest beneficjentem ostatecznym,
- jakie warunki muszą spełnić beneficjenci, aby otrzymać świadczenia,
- jakie świadczenia mogą być wypłacane,
- kto może pełnić funkcję w zarządzie,
- jakie zasady obowiązują za życia fundatora,
- jakie zasady obowiązują po jego śmierci,
- jakie zmiany statutu są dopuszczalne,
- które postanowienia są niezmienialne,
- jak fundacja działa w przypadku małoletnich beneficjentów,
- jakie mechanizmy chronią majątek przed niepożądanym podziałem.
To tylko część zagadnień, które trzeba ustalić.
Dlatego statut fundacji rodzinnej nie może być szablonem – musi być szyty na miarę.
Kancelaria Prawa Spółek – tworzymy i poprawiamy statuty fundacji rodzinnych
Nasza kancelaria od początku funkcjonowania ustawy o fundacji rodzinnej regularnie pomaga przedsiębiorcom w tworzeniu statutów oraz w ich poprawianiu.
Pracujemy zarówno z osobami, które dopiero planują założenie fundacji, jak i z tymi, które już ją posiadają, ale chcą:
- zmienić zasady sukcesji,
- uporządkować wypłaty świadczeń,
- zabezpieczyć małoletnich beneficjentów,
- doprecyzować kompetencje zarządu,
- wprowadzić postanowienia niezmienialne,
- usunąć błędy popełnione przez poprzednich doradców.
Każdy statut tworzymy indywidualnie, po szczegółowych rozmowach z fundatorem.
Nie korzystamy z szablonów, bo majątek i rodzina nie są szablonowe.
Pomagamy również w uzyskaniu indywidualnych interpretacji podatkowych
Fundacja rodzinna często wiąże się z pytaniami podatkowymi.
Dlatego kancelaria wspiera klientów także w:
- przygotowaniu wniosków o indywidualne interpretacje podatkowe,
- prawidłowym opisaniu stanu faktycznego,
- analizie skutków podatkowych planowanych działań,
- zabezpieczeniu przedsiębiorcy przed ryzykiem podatkowym.
Dobrze przygotowana interpretacja podatkowa daje realną ochronę – pod warunkiem, że stan faktyczny jest opisany rzetelnie i zgodnie z rzeczywistością. My dbamy o to, aby interpretacja faktycznie chroniła klienta.
Chcesz mieć pewność, że Twoja fundacja rodzinna działa zgodnie z Twoją wolą?
Możemy przeanalizować Twój statut, wskazać ryzyka i zaproponować bezpieczne rozwiązania.
Jeśli dopiero planujesz założenie fundacji rodzinnej – przygotujemy dokumenty od podstaw, tak aby chroniły Twój majątek i Twoją rodzinę.
Skontaktuj się z nami, a zajmiemy się tym kompleksowo.
